Хүннү гүрний нийслэл Луут буюу Лунчен хотын туурийг Архангай аймгийн Өлзийт сумын нутагт орших Харганын дөрвөлжин хэмээх газраас илрүүлсэн билээ.Уг газрыг түшиглэсэн Төв азийн түүх соёлын голомт, судалгаа, мэдээллийн төвийн шавыг өнөөдөр тавилаа.

Луут хотын туурийг анх газрын зургийн программаар олж байсан түүхтэй. 2019 оны долдугаар сард эндээс ханз бичигтэй ваар олж байжээ. Эртний ханз мэддэг хүмүүс уг бичээсийг шаньюй гэж тайлж уншсанаар бичиг бүхий ваарны хэлтэрхий олсон уг газрыг яаралтай малтах хэрэгтэй гэсэн дүгнэлтэнд хүрсэн байна.

Ваар савны хээ, шатаалт, хэлбэр, хэмжээ нь Хүннүгийн хот гэдгийг нотолж , шинжлэх ухааны салбарын хөгжлийн төлөө 20 орчим оюутны бүрэлдэхүүнтэй судалгааны баг малтлагыг явуулжээ.

Х.Пэрлээ, Г.Сүхбаатар, Ц.Хандсүрэн зэрэг үе үеийн олон археологичид “Хүннүгийн нийслэл Луут хот буюу Лунченийг Хангайн нуруунд бий” гэсэн таамаглалыг дэвшүүлсэн байдаг.

Уг таамаглалыг баримтлан Хүннүгийн үеийн эртний хэрмийг түшиглэн судалгааны ажлаа шавь нарынхаа хамтаар үргэлжлүүлж байна.

Т. Идэрхангай доктор хэлж байна. Модон, шавар, төмөр эдлэлийг сэргээх энэ чиглэлийн боловсон хүчин чадавхжиж байгаа ч гадны оронтой харьцуулахад тусгай лабораторигүй учраас он, цаг тогтоох болон генетикийн судалгааг гаднын томоохон лабораторид хийлгэдэг . Энэ шинжилгээг Монголдоо хийдэг болоход анхаарах, шинжлэх ухааны салбарын хөгжил, түүхийн хуудаснаа тодоор бичигдэн үлдэх, чухал ажлыг эхлүүлсэнд БШУ-ны сайд Л.Энх-Амгалан амжилт хүсээд Монголын шинжлэх ухааны салбар, цаашилбал Төв азийн түүх соёл, аялал жуулчлалын цогцолбор болохуйц тус газрын мэдээлэл, судалгааны төвийн шав тавих ёслолд оролцлоо.